Ana sayfa
Forumlar
Yeni mesajlar
Forumlarda ara
Blog
Neler yeni
Yeni mesajlar
Son aktiviteler
Giriş yap
Kayıt ol
Neler yeni
Ara
Ara
Sadece başlıkları ara
Kullanıcı:
Yeni mesajlar
Forumlarda ara
Menü
Giriş yap
Kayıt ol
Install the app
Yükle
Forumlar
Risale Analiz ve Çalışmalar
Lahika Analizi
Kelime Analizi
Kelime Analizi 104: Komşu
JavaScript devre dışı. Daha iyi bir deneyim için, önce lütfen tarayıcınızda JavaScript'i etkinleştirin.
Çok eski bir web tarayıcısı kullanıyorsunuz. Bu veya diğer siteleri görüntülemekte sorunlar yaşayabilirsiniz..
Tarayıcınızı güncellemeli veya
alternatif bir tarayıcı
kullanmalısınız.
Konuya cevap cer
Mesaj
<blockquote data-quote="kenz-i mahfi" data-source="post: 462442" data-attributes="member: 1024011"><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">KOMŞU (Türkçe) (قومشو)</span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">"Komşu" kelimesi isim olarak "konutları yakın olan kimselerin birbirine göre aldıkları ad" manasına gelmektedir. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">"Komşu" kelimesi sıfat olarak "sınır ortaklığı bulunan, mücavir" demektir. Arapça'da "mücavir" kelimesiyle ifade edilmektedir. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'"></span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Eski Türkçe'de "konşı" veya "koşnı" kelimesinden gelmektedir. Eski Türkçe'de "tutaşı" ve "tutşı" kelimeleri "komşu" demektir. Farsça'da "hemsaye" ve "hemcivar" kelimeleri "komşu" demektir. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">"Komşu" kelimesinin Türk Lehçelerindeki kullanımına baktığımızda; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Özbekçe'de "koşni"; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Tatarca'da "kürşi"; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Kazakça'da "konsı, kolan ve körşi"; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Kırgızca'da "konsu"; Azerice'de "gonşu"; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Türkmence'de "gonşı"; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Uygurca'da "koşna"; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Azericede "gonşu"; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Kerkük Türkçesi'nde "konşı"; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Nogaylarda "konsı"; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Başkurtça'da "kürşi"; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Çuvaşça'da "kürşi, puskil"; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Saha Türkleri'nde "körön"; kelimeleriyle ifade edilmektedir. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Rusça'da "sosed" kelimesi "komşu" demektir. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'"></span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">"Komşu" kelimesi dilimizde çok kullanılmakla beraber atasözleri ve deyimlerimize de girmiştir. Bunlara misal verecek olursak; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Deyimlerde; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">* (bir yeri) komşu kapısı yapmak, </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">* kapı komşusu yapmak</span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'"></span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Atasözlerinde; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">* Ev alma, komşu al</span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">* Gülme komşuna, gelir başına</span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">* Komşu komşunun külüne muhtaçtır. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">* Komşunun tavuğu, komşuya kaz görünür. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">* Kötü komşu insanı hacet sahibi eder. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">* Kurt komşusunu yemez.</span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">* Yakın komşu, hayırsız hasımdan iyidir. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">* Yaman komşu, yaman avrat, yaman at; birinden göç, birin boşa, birin sat. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">* Sırça köşkte oturan komşusuna taş atmamalı. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'"></span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Altay Türkleri aynı avluda ve köyde oturanlara "aildaş", Eski Türkler "yerdeş" derken Anadolu köylüleri "ülüş" (komşu hakkı), Eski Türkçe'de ise bu kelime "bölüşme, eşit olarak paylaşma" demektir. Eski Türklerde "tutaşı varmak" ibaresi "komşu olmak" demektir. Aynı civardan ve aynı köyden olanlara "tutaş" denilmektedir. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">"Komşu" kelimesi öncelikle "kon" kelimesinden türetilmiştir. Zamanla konşu, konuşu ve komşu olmuştur. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Çağatayca'da "konuş" kelimesi "oturmak, birlikte bir yere koymak, inmek" demektir. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Osmanlı ve Kırım Lehçesinde "konuş" kelimesi "komşu olarak yaşamak, karşılıklı konuşmak, bir konuşma yapmak, konuşmak" demektir. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Türkçe'de "konuş" fiilinden "-ı, -i, -u, -ü" ekiyle yapılmış bir kelimedir. Buna göre en eski biçimi konşı kelimesidir. Sonradan bu kelime "n" harfinin "m" harfine çevrilmesiyle "komşu"olmuştur. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">11.Yüzyılda Orta Asyadaki Türkler "komşu" kelimesi için "koşni" demişlerdir. Oğuzlar ise bu sözü "konşı" olarak söylemişlerdir. Doğrusu Oğuzlar'ın kullandığı kelimedir. Çünkü bu kelime "konmak" kökünden türetilmiştir. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Uygurca'da "konmak" kelimesi "gecelemek, geceyi geçirmek" demektir. Aynı şekilde "konşı" kelimesi de "komşu" demektir. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">"Komşu" kelimesi Eski Türkçe'den Batı Lehçelerine kadar hep "kon" kökünden hareketle türetilmiştir. Doğu Türkçesinde ise "koş" kökünden türetilmiştir. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">"Komşu" kelimesinin "kürşi" şeklinde söylendiği Lehçelere baktığımızda bu kelimenin "kör, gör" yani "görüşmek" kelimelerinden türetildiği anlaşılmaktadır. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Şöyle bir genelleme yapıldığında Türkçe'nin Batı grubu "komşu" kelimesinin "kon" fiilinden türetildiğini, Doğu grubu ise "koş" fiilinden türetildiğini kabul etmiştir. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Sözcüğü anlam açısından ele aldığımızda atalarımızın kutsal komşuluk ilişkisinde hangi anlamın üzerinde durdukları daha iyi anlaşılacaktır.</span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Oğuzların ve Batı Türklçeri'nin tercihi olan "kon" fiilinde karşılıklı alış veriş söz konusu değilken, Doğu Türklerinin kabul ettikleri "koş" fiilinde işteşlik, birliktelik görülmektedir. Anlam olarak "koşulmak" fiili, birlikte bir şeyler paylaşmak, aynı yöne bakmak, kader birliği yapmak gibi bir çok fikri içinde barındırmaktadır. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">"Koşmak" fiili Türkçe sözlükte şu şekilde tanımlanmaktadır. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">"koşmak" : Birlikte iş görmesi için birşeyi başka birinin yanına katmak, tefrik etmek. Hayvanın çekeceği şeye bağlamak (atları arabaya koşmak). (çekilecek şeyi) hayvan bağlayarak hazırlamak. Sürmek (şart koşmak) </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Aynıca "koşmak" kelimesi "yakıştırmak, eklemek, katmak, yüklemek, isnad etmek, zannetmek, izafe etmek, birlikte göndermek, yanına katmak, arkadaş olarak vermek, terfik etmek, hayvanı araba veya sabana takmak, bağlamak. Arabayı hazırlamak, hazır hale getirmek. Düzenlemek, düzenli hale getirmek, tertip etmek, tanzim etmek. İleri sürmek, bir şeyin gerçekleşmesini başka bir şeye bağlamak (şart koşmak). Birine yapması için bir iş vermek, yüklemek (işe koşmak) manalarına da gelmektedir. Bu yönüyle "koş" kelimesinden türetilen ve aynı zamanda Doğu Türkleri'nce kullanılan bu kelimenin ne kadar zengin bir içeriğe sahip olduğu anlaşılmaktadır. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">"Koş" fiilin çok kullanışlı bir kelime olup bundan pek çok kelime türetilmiştir.</span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">"Komşu" kelimesine bütün Türk Dünyasında ortak mantık ile baktığımızda insan hayatının en önemli ilişkilerinden birisi olan komşuluğun sözcüklerde öneminin vurgulanmış olduğu dikkati çekmektedir. Çünkü Türkler için komşuluk, tesadüfen evlerin yanyana düşmesinden ibaret olmayıp bir paylaşım, bir ortak hareket etmeyi de içine almaktadır.</span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Türk lehçelerinin bütününe bakıldığında "komşu" kelimesi; </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">kör->körşi, </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">kon->konşı,</span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">koş->koşnı,</span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">şeklinde türetildiği anlaşılmaktadır. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">"konmak" fiili daima yeni yerler keşfetmek sevdasında olan Oğuzlar için daha öncelikli iken, Doğu Türkleri için "birliktelik, olanı paylaşmak, kader birliği etmek" manasında daha cazip olmuştur. Dolayısıyla "koşmak" fiili "komşuluk" ilişkisini daha iyi anlatan bir kelimedir. </span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'"></span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Kökü, “konuş-mak: birlikte yakın yerlere konmak, yerleşmek” fiiline dayanan ve eski Türkçe’de “konşu, konşı…” gibi değişik şekillerde telaffuz edilen "komşu" kelimesi, bilindiği üzere, evleri birbirine yakın veya bitişik kimseler için kullanılır. Ancak geleneğimizde komşu, evlerin yakınlığı manasının ötesinde bir anlama sahiptir. O da paylaşım, dayanışma ve gönül yakınlığıdır.</span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Bize göre gerçek komşu, evini, ekmeğini ve gönlünü komşusuyla paylaşabilen insandır. Komşu o kişidir ki, komşusuyla karşılaştığında selamlaşıp halleşsin, keder ve sevincine ortak olsun, kusurlarını araştırmasın, kendisine yönelik hatalarını affedip yüzüne vurmasın.</span></span></p><p><span style="font-size: 15px"><span style="font-family: 'Palatino Linotype'">Dinimiz gerçek komşuyu, komşusu fakir düştüğünde ihtiyacını gideren, borç istediğinde veren, bir hayır isabet ettiğinde onu tebrik eden, şer isabet ettiğinde taziye ve tesellide bulunan, hastalandığında ziyaretine giden, öldüğünde cenazesini kaldıran ve komşusuna asla eziyet etmeyen erdemli şahsiyet olarak tanımlar. Bunlar, aynı zamanda komşunun komşu üzerindeki haklarıdır.</span></span></p></blockquote><p></p>
[QUOTE="kenz-i mahfi, post: 462442, member: 1024011"] [SIZE=4][FONT=Palatino Linotype]KOMŞU (Türkçe) (قومشو) "Komşu" kelimesi isim olarak "konutları yakın olan kimselerin birbirine göre aldıkları ad" manasına gelmektedir. "Komşu" kelimesi sıfat olarak "sınır ortaklığı bulunan, mücavir" demektir. Arapça'da "mücavir" kelimesiyle ifade edilmektedir. Eski Türkçe'de "konşı" veya "koşnı" kelimesinden gelmektedir. Eski Türkçe'de "tutaşı" ve "tutşı" kelimeleri "komşu" demektir. Farsça'da "hemsaye" ve "hemcivar" kelimeleri "komşu" demektir. "Komşu" kelimesinin Türk Lehçelerindeki kullanımına baktığımızda; Özbekçe'de "koşni"; Tatarca'da "kürşi"; Kazakça'da "konsı, kolan ve körşi"; Kırgızca'da "konsu"; Azerice'de "gonşu"; Türkmence'de "gonşı"; Uygurca'da "koşna"; Azericede "gonşu"; Kerkük Türkçesi'nde "konşı"; Nogaylarda "konsı"; Başkurtça'da "kürşi"; Çuvaşça'da "kürşi, puskil"; Saha Türkleri'nde "körön"; kelimeleriyle ifade edilmektedir. Rusça'da "sosed" kelimesi "komşu" demektir. "Komşu" kelimesi dilimizde çok kullanılmakla beraber atasözleri ve deyimlerimize de girmiştir. Bunlara misal verecek olursak; Deyimlerde; * (bir yeri) komşu kapısı yapmak, * kapı komşusu yapmak Atasözlerinde; * Ev alma, komşu al * Gülme komşuna, gelir başına * Komşu komşunun külüne muhtaçtır. * Komşunun tavuğu, komşuya kaz görünür. * Kötü komşu insanı hacet sahibi eder. * Kurt komşusunu yemez. * Yakın komşu, hayırsız hasımdan iyidir. * Yaman komşu, yaman avrat, yaman at; birinden göç, birin boşa, birin sat. * Sırça köşkte oturan komşusuna taş atmamalı. Altay Türkleri aynı avluda ve köyde oturanlara "aildaş", Eski Türkler "yerdeş" derken Anadolu köylüleri "ülüş" (komşu hakkı), Eski Türkçe'de ise bu kelime "bölüşme, eşit olarak paylaşma" demektir. Eski Türklerde "tutaşı varmak" ibaresi "komşu olmak" demektir. Aynı civardan ve aynı köyden olanlara "tutaş" denilmektedir. "Komşu" kelimesi öncelikle "kon" kelimesinden türetilmiştir. Zamanla konşu, konuşu ve komşu olmuştur. Çağatayca'da "konuş" kelimesi "oturmak, birlikte bir yere koymak, inmek" demektir. Osmanlı ve Kırım Lehçesinde "konuş" kelimesi "komşu olarak yaşamak, karşılıklı konuşmak, bir konuşma yapmak, konuşmak" demektir. Türkçe'de "konuş" fiilinden "-ı, -i, -u, -ü" ekiyle yapılmış bir kelimedir. Buna göre en eski biçimi konşı kelimesidir. Sonradan bu kelime "n" harfinin "m" harfine çevrilmesiyle "komşu"olmuştur. 11.Yüzyılda Orta Asyadaki Türkler "komşu" kelimesi için "koşni" demişlerdir. Oğuzlar ise bu sözü "konşı" olarak söylemişlerdir. Doğrusu Oğuzlar'ın kullandığı kelimedir. Çünkü bu kelime "konmak" kökünden türetilmiştir. Uygurca'da "konmak" kelimesi "gecelemek, geceyi geçirmek" demektir. Aynı şekilde "konşı" kelimesi de "komşu" demektir. "Komşu" kelimesi Eski Türkçe'den Batı Lehçelerine kadar hep "kon" kökünden hareketle türetilmiştir. Doğu Türkçesinde ise "koş" kökünden türetilmiştir. "Komşu" kelimesinin "kürşi" şeklinde söylendiği Lehçelere baktığımızda bu kelimenin "kör, gör" yani "görüşmek" kelimelerinden türetildiği anlaşılmaktadır. Şöyle bir genelleme yapıldığında Türkçe'nin Batı grubu "komşu" kelimesinin "kon" fiilinden türetildiğini, Doğu grubu ise "koş" fiilinden türetildiğini kabul etmiştir. Sözcüğü anlam açısından ele aldığımızda atalarımızın kutsal komşuluk ilişkisinde hangi anlamın üzerinde durdukları daha iyi anlaşılacaktır. Oğuzların ve Batı Türklçeri'nin tercihi olan "kon" fiilinde karşılıklı alış veriş söz konusu değilken, Doğu Türklerinin kabul ettikleri "koş" fiilinde işteşlik, birliktelik görülmektedir. Anlam olarak "koşulmak" fiili, birlikte bir şeyler paylaşmak, aynı yöne bakmak, kader birliği yapmak gibi bir çok fikri içinde barındırmaktadır. "Koşmak" fiili Türkçe sözlükte şu şekilde tanımlanmaktadır. "koşmak" : Birlikte iş görmesi için birşeyi başka birinin yanına katmak, tefrik etmek. Hayvanın çekeceği şeye bağlamak (atları arabaya koşmak). (çekilecek şeyi) hayvan bağlayarak hazırlamak. Sürmek (şart koşmak) Aynıca "koşmak" kelimesi "yakıştırmak, eklemek, katmak, yüklemek, isnad etmek, zannetmek, izafe etmek, birlikte göndermek, yanına katmak, arkadaş olarak vermek, terfik etmek, hayvanı araba veya sabana takmak, bağlamak. Arabayı hazırlamak, hazır hale getirmek. Düzenlemek, düzenli hale getirmek, tertip etmek, tanzim etmek. İleri sürmek, bir şeyin gerçekleşmesini başka bir şeye bağlamak (şart koşmak). Birine yapması için bir iş vermek, yüklemek (işe koşmak) manalarına da gelmektedir. Bu yönüyle "koş" kelimesinden türetilen ve aynı zamanda Doğu Türkleri'nce kullanılan bu kelimenin ne kadar zengin bir içeriğe sahip olduğu anlaşılmaktadır. "Koş" fiilin çok kullanışlı bir kelime olup bundan pek çok kelime türetilmiştir. "Komşu" kelimesine bütün Türk Dünyasında ortak mantık ile baktığımızda insan hayatının en önemli ilişkilerinden birisi olan komşuluğun sözcüklerde öneminin vurgulanmış olduğu dikkati çekmektedir. Çünkü Türkler için komşuluk, tesadüfen evlerin yanyana düşmesinden ibaret olmayıp bir paylaşım, bir ortak hareket etmeyi de içine almaktadır. Türk lehçelerinin bütününe bakıldığında "komşu" kelimesi; kör->körşi, kon->konşı, koş->koşnı, şeklinde türetildiği anlaşılmaktadır. "konmak" fiili daima yeni yerler keşfetmek sevdasında olan Oğuzlar için daha öncelikli iken, Doğu Türkleri için "birliktelik, olanı paylaşmak, kader birliği etmek" manasında daha cazip olmuştur. Dolayısıyla "koşmak" fiili "komşuluk" ilişkisini daha iyi anlatan bir kelimedir. Kökü, “konuş-mak: birlikte yakın yerlere konmak, yerleşmek” fiiline dayanan ve eski Türkçe’de “konşu, konşı…” gibi değişik şekillerde telaffuz edilen "komşu" kelimesi, bilindiği üzere, evleri birbirine yakın veya bitişik kimseler için kullanılır. Ancak geleneğimizde komşu, evlerin yakınlığı manasının ötesinde bir anlama sahiptir. O da paylaşım, dayanışma ve gönül yakınlığıdır. Bize göre gerçek komşu, evini, ekmeğini ve gönlünü komşusuyla paylaşabilen insandır. Komşu o kişidir ki, komşusuyla karşılaştığında selamlaşıp halleşsin, keder ve sevincine ortak olsun, kusurlarını araştırmasın, kendisine yönelik hatalarını affedip yüzüne vurmasın. Dinimiz gerçek komşuyu, komşusu fakir düştüğünde ihtiyacını gideren, borç istediğinde veren, bir hayır isabet ettiğinde onu tebrik eden, şer isabet ettiğinde taziye ve tesellide bulunan, hastalandığında ziyaretine giden, öldüğünde cenazesini kaldıran ve komşusuna asla eziyet etmeyen erdemli şahsiyet olarak tanımlar. Bunlar, aynı zamanda komşunun komşu üzerindeki haklarıdır.[/FONT][/SIZE] [/QUOTE]
Adı
İnsan doğrulaması
Peygamber Efendimiz a.s.v.'ın kabri nerededir? (Sadece şehir adını küçük harfler ile giriniz)
Cevap yaz
Forumlar
Risale Analiz ve Çalışmalar
Lahika Analizi
Kelime Analizi
Kelime Analizi 104: Komşu
Bu site çerezler kullanır. Bu siteyi kullanmaya devam ederek çerez kullanımımızı kabul etmiş olursunuz.
Accept
Daha fazla bilgi edin.…
Üst